venres, 3 de xuño de 2022

O elefante branco de Xesús Fraga, recensión literaria de Andrea Martínez Folla (1º ESO A)

Este libro escrito por Xesús Fraga, reflicte a situación dun preadolescente que vai pasar o verán á casa dos seus avós afastándose das fantásticas vacacións que el esperaba cos seus amigos e a praia.

Ao comezo tomou a viaxe como un castigo, pero non sabía a que se debía se sacara unhas notas moi boas nese curso. A estadía en Lugo fíxoselle moi aburrida, aínda que tiña a compaña do seu curmá Víctor; un estudante clandestino de inglés ao que lle encantaba contar mentiras, das que o neno estaba farto.

Un día, o avó entregoulle ao neto un libro de Fole chamado Terra brava, que comezou a ler pero non o entretivo, de modo que se lembrou dun truco que lle dixera un amigo cando un libro non lle gustase: comezalo polo final. E iso fixo, rematou nunha pequena historia dentro da do libro, que estaba ambientada na época da IIGM na que unha parella logra fuxir da morte polos nazis, onde a fermosa muller leva un colar cun medallón co elefante branco gravado.

O seu avó Nicasio traballaba nos ferrocarrís, de modo que o neto aprendeu moito do labor e, xunto coa avoa atendía e axudaba na hospedaxe. Un cliente en particular tiña a característica de pagar un ano por adiantado aínda que pasaba regularmente por alí. Este cliente era un mago, que comezou a engaoilar o rapaz coas súas historias pasadas; unha delas coincidía coa historia que lera no libro de Fole, polo que entre o mago (que a súa vida foi salvada por unha fotografía co emperador) e seu avó (quen contou a súa parte da historia a Fole) foi completando información sobre aquela trama.

Ao mesmo tempo que estaba na súa investigación, chegábanlle cartas da súa amiga Clara poñéndoo ao día do que pasaba mentres non estaba. O protagonista, aínda desconcertado do motivo da súa estadía en Lugo, quíxolle preguntar se podía averiguar o que pasaba. Coma se lle lera a mente, antes de entregar esa carta, chegoulle outra de Clara na que dicía que vira o pai do seu amigo con outra muller que a simple vista, se alguén non coñecía quen era a muller de verdade, pensaría que era ela.

Esta noticia desconcertou aínda máis o protagonista polo que quixo conseguir respostas por parte dos seus avós. Nese momento coincidiu a chegada dos pais de Víctor e nunha conversa entre o protagonista e o tío descubriuse unha das mentiras de Víctor e este enfadouse e soltou o motivo da estancia do curmá en Lugo: os seus pais ían separarse. O protagonista non quería crelo, pero ninguén o contradiciu polo que aceptou que era verdade. A frustración de que ninguén llo dixera e que todos o soubesen fixo que decidira marchar correndo á estación e non volver. Por sorte chegou o seu tío e xuntos foron no seu coche xunta á nai do neno para falar as cousas.

Co tempo, o protagonista aceptou a situación e seguiu a súa vida en Madrid, onde estaba matriculado na Universidade cursando a carreira dos seus soños: xornalismo. Alí remata saíndo con Clara e as visitas cos avós eran cada vez menos frecuentes.

Un día, Clara dálle a noticia do falecemento do seu avó, cousa que o deixou moi apenado; rapidamente colleu rumbo a Lugo para ir ao velorio onde se reencontrou cos seus familiares despois de anos. Ao marxe de compartir a pena pola morte foi un motivo polo que todos volveron reunirse, e, Víctor, xa moi cambiado, quixo ensinarlle algo que o avó levaba tempo querendo que vira: o maletín do mago, do que nunca se separaba. Finalmente, entre todas as cousas do mago, o protagonista quedou co colar co medallón de elefante branco que tantos recordos lle traía.

Esta historia gustoume bastante, sobre todo a evolución do personaxe protagonista xunto, á do seu curmá. Paréceme que amosa un sentimento moi familiar e que ao fin e o cabo son situacións que poden acontecerlle a calquera neno ou nena, e ás veces non fáciles de controlar.

domingo, 29 de maio de 2022

Made in Galiza de Séchu Sende, recensión literaria de Diego Vilela Quintela (1º Bach A)

 

Made in Galiza é o nome do libro que tiven que ler para esta terceira avaliación, e a verdade é que me gustou moito. Escollín este libro, xa que, ao ver o seu título, me chamou moito a atención e me fixo escollelo entre outros moitos.

Ao comezar a lelo, chamoume moito a atención a maneira e a forma na que estaba escrito e distribuído este libro. Probablemente, se comezas a ler agora o libro, daraste conta de que está distribuído en moitos capítulos de temas moi diversos, pero todos relacionados coas linguas e a comunicación, que penso que foi clave para o desenvolvemento humano. En total hai 42 contos con personaxes e argumentos diferentes, moi breves e rápidos de ler. Por exemplo, hai capítulos de apenas 2 páxinas, polo que impresiona bastante a orixinalidade que tivo o escritor (Séchu Sende) á hora de escribir este libro.

Chamoume a atención a forma coa que fala, pensa e critica a nosa lingua que se está perdendo. Poderíase dicir que se trata dun libro máis ou menos sociolingüístico, xa que conta, mediante cada capítulo, as diferentes actitudes da sociedade sobre o galego. Por exemplo, hai un relato que trata sobre un bebé, que nos conta dende o seu punto de vista, que os seus pais falan diferente entre eles e os seus avós (falan en galego) e cando lle falan (porque lle falan en castelán), polo tanto non entende porque lle falan diferente a ela. Neste capítulo de exemplo, podemos observar como este é un tema que ocorre en moitas casas, xa que nalgunhas familias trátanse e comunícanse entre eles en galego, e aos seus fillos ou netos lle falan en castelán. Polo tanto, por capítulos como este penso que Séchu Sende escribiu un libro de temas sociolingüísticos, que el trata cunha orixinalidade e retranca, que non moitos escritores son capaces de facer, xa que (polos menos a min) me fixo reflexionar bastante sobre a nosa lingua.

Tamén me gustou moito un capítulo no que basicamente aparece un cartel, ocupando toda a páxina, que dá as instrucións para comezar a falar unha lingua calquera, neste caso o galego. Destaca o humor que ten o autor á hora de escribir o libro, porque fíxome moita graza a frase dese cartel que dicía que non notará o cambio de antes de falar a lingua e despois de falala e aprendela.

En conclusión, foi un libro que me gustou moito ler xa que está escrito dunha forma moi orixinal, ao igual que o contido, ademais de que é breve e rápido de ler. Como dixen antes, cada capítulo trata un tema diferente, polo que cada un faite reflexionar sobre o uso da nosa lingua que se non se fai nada, perderase.

Sinceramente, recoméndolle este libro a calquera persoa que lle interese o tema da sociolingüística ou da lingua galega na nosa sociedade.

Recitado do poema "A Galiza asolagada" de Florencio Delgado Gurriarán

O grupo das alumnas Selene Antelo Ares, Mencía Pérez Cifuentes e Carmela Taboada Rodríguez de 2º ESO D elaboraron como traballo para conmemorar as Letras Galegas 2022 este recitado acompañado dun debuxo da súa autoría sobre o poema do valdeorrés Florencio Delgado Gurriarán.


Xograres dun tempo novo de Pepe Carballude, recensión de Sofía Losada García (1º Bach B)

Xograres dun tempo novo é unha novela narrativa escrita polo autor galego Pepe Carballude e publicada en 2009. Carballude estudou Filoloxía Clásica na Universidade de Santiago e foi profesor de latín. Ao longo da súa carreira profesional escribiu moitas obras de literatura infantil-xuvenil (Os Gazafellos, S.O.S., Paisaxe con fondo gris, etc.), obras colectivas (8 contos, Catro contos para unha data, Poesía contemporánea, etc.) e traducións ao galego ( Sobre a vellez; Sobre a amizade de Cicerón, etc.).

Nesta obra podemos ler a historia da nosa protagonista, Francisca Porta. Dende a súa madurez, Francisca, nunha residencia da terceira idade, fala co seu compañeiro de vida a través do único retrato que conserva del. Recorda, no seu aniversario, como coñeceu a Agustín Llaneza e o final tráxico que os separou. Grazas á memoria de Francisca coñecemos todas as aventuras das Misións Pedagóxicas levadas a cabo por importantes figuras como Urbano Lugrís ou Rafael Dieste, durante a II República. Estas misións achegáronlle ao pobo a cultura e arte da que sempre estiveron privados; ademais, foi nestas misións onde se coñeceron Francisca e Agustín. A parella viviu uns intensos anos ata o asasinato do seu marido debido á súa ideoloxía política a mans dun grupo fascista.

Paralelamente a esta historia, coñecemos os seus amigos asturianos da residencia; Camilo, un ex-alcalde franquista, e Matías, un ex-mineiro con problemas de memoria por un accidente. A protagonista xoga ao xadrez con Camilo e pasea con Matías; ao longo da historia coñecemos os lazos que os unen coa historia de Agustín. Camilo desfrutaba moito da arte de Agustín, e Matías, a pesar de non estar de acordo coa ideoloxía fascista, pertencía obrigado ao grupo que acabou coa vida deste.Esta historia trata de dar a coñecer anacos esquecidos da nosa historia e recorda a importancia da nosa memoria. Grazas a esta novela vemos a relevancia da cultura e como todos teñen dereito a ela.

Finalmente, recoméndolle a todo o mundo esta novela pois ademais de ser breve, decátaste das voltas que a vida e de que todos merecemos unha segunda oportunidade.

Un animal chamado néboa de Ledicia Costas, recensión literaria de Laura Novo González (1º Bach B)

A autora deste libro é Ledicia Costas, unha escritora en galego nada o 19 de setembro de 1979 en Vigo. Licenciouse en Dereito na Universidade de Vigo. Comezou a escribir moi nova e o seu primeiro libro publicado foi Unha estrela no vento. Pola súa obra Escarlatina, a cociñeira cadáver recibiu o Premio Merlín de literatura infantil e o Ministerio de Cultura entregoulle o Premio Nacional de Literatura infantil e xuvenil no ano 2015. Esta novela foi traducida a varios idiomas, coma o coreano, persa ou o portugués. Coa novela de aventuras Jules Verne e a vida secreta das mulleres planta conseguiu o Premio Lazarillo de creación literaria no 2015 e en 2017 volveuno gañar coa novela A balada dos unicornios.No ano 2019 publica Infamia, novela ben acollida entre os adultos e pola súa carreira, no ano 2020 concedéronlle o Premio da Cultura de Galicia de Creación Literaria.

Esta obra, titulada Un animal chamado néboa, consiste nunha serie de relatos sobre a II Guerra Mundial desde diferentes perspectivas.

No primeiro relato cóntanos como estaba nese momento a cidade de Leningrado dende a perspectiva de Katarina, agora recordándoo de vella, da fame que pasaban e as pésimas condicións nas que ela e a súa familia tiveran que vivir.

No segundo temos a Svetlana e Iván, unha próxima parella de pais e as graves condicións que tiñan que pasar as mulleres embarazadas, neste caso desde a perspectiva de Svetlana, vivindo naqueles sotos.

Neste terceiro relato falanos da historia do USS Indianapolis, un barco que afundiu por culpa duns kamikazes xaponeses e vivimos desde a perspectiva do capitán dese barco os 4 días que pasaron no medio do Pacífico cos tiburóns devorándoos e a xente morrendo de fame e insolación, etc. E tamén temos unha historia dun amor que nunca puido suceder.

No seguinte relato cóntanos o episodio da caída das bombas de Hiroshima e Nagasaqui dende diferentes perspectivas. Unha muller que deixa de amar o seu home porque era quen tripulaba a avioneta que soltou as bombas, e o froito desa parella, un neno que naceu con chagas no peito e que se namora doutra nena tamén filla dos superviventes das bombas atómicas.

No quinto relato cóntanos as brutais torturas as que se viron sometidos dous oficiais da loita antifascista despois de ser detidos por Koch, xefe dun cárcere que foi perseguido e que, ao final se entregou e foi condenado a morte.

A historia de Martha é a principal deste sexto relato, unha muller que é levada a un campo de concentración feminino onde nos relata todas as violacións, torturas e humillacións que sufrían as mulleres. Un día a Martha ofrecéronlle saír de alí e prostituírse durante seis meses e logo concederíanlle a liberdade pero, despois deses duros 6 meses, devolvérona ao campo de concentración, onde se suicidou.

Neste último relato hai tres nazis xulgados despois do fin da guerra, Hermann Goering, Rudolf Höss e Adolf Eichmann. Cóntanos como transcorren os xuízos de cada un, todos os seus delitos e os asasinatos máis crueis e como eles intentan negalo. Tamén nos explica como con cianuro de potasio moitos dos xulgados neste xuízos de Nüremberg, suicidábanse antes de que os executaran polos seus delitos. Explicase tamén como funcionaban as cámaras de gas e as barbaridades dos alemáns durante toda a guerra e o holocausto.

A min este libro gustoume moito e creo que todo o mundo debería lelo porque, aínda que trata temas moi fortes nalgún momento e que foron bastante duros de ler, son necesarios para concienciar a xente do que realmente foi a II Guerra Mundial non só para os xudeus, aínda que foron os máis salientables, senón para un montón de colectivos. A fame que se pasaba e ao que se tiña (ás veces) que chegar para sobrevivir (incluso tiñan que comer a carne da xente morta nas rúas porque os camións con comida non chegaban ás cidades). Ou, por exemplo no relato da embarazada, impactoume moito nun momento que lle deu o peito ao seu marido en lugar de á súa filla porque este estaba morrendo de fame e tiña moitas máis posibilidades de salvarse que a filla. Por isto e por todas as leccións que aprendes sobre o devastadora e cruel que foi a guerra, creo que é un libro necesario.


HISTÓRIA DO ROCK